دوره 20، شماره 1 - ( 1-1404 )                   جلد 20 شماره 1 صفحات 88-76 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print

ارتباط ساختاری نشانگان اختلال وسواسی-جبری، کنجکاوی بیمارگونه، کنترل شناختی و سایبرکندریا در یک نمونه غیربالینی از دانشجویان
هانیه اوجاقی زاده1 ، نیلوفر میکائیلی*2
1- دانشجوی دکتری روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2- استاد، گروه روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران ، nmikaeili@uma.ac.ir
چکیده:   (298 مشاهده)
سایبرکندریا مفهومی نوظهور در روان‌شناسی سلامت است که به جست‌وجوی افراطی اطلاعات پزشکی در اینترنت همراه با تشدید اضطراب و نگرانی‌های مرتبط با سلامت اشاره دارد. هدف پژوهش حاضر، بررسی ارتباط ساختاری نشانگان اختلال وسواسی-جبری، کنجکاوی بیمارگونه، کنترل شناختی و سایبرکندریا در یک نمونه غیربالینی از دانشجویان بود. این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی و مبتنی بر مدل‌یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل تمامی دانشجویان دانشگاه محقق اردبیلی در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ بود. بدین ترتیب، از میان ۱۰ دانشکده، سه دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، فنی و مهندسی و علوم اجتماعی به‌صورت تصادفی انتخاب شدند. سپس، ۳۷۶ دانشجو با روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. پس از کسب رضایت آگاهانه، داده‌ها با استفاده از مقیاس‌های سایبرکندریا مک‌الروی و شولین (2014)، وسواس فکری-عملی ییل-براون (1995)، کنجکاوی بیمارگونه اسکرینیور (2021) و کنترل شناختی گابرز و همکاران (2018) جمع‌آوری شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS-27 و AMOS-24 انجام شد. نتایج نشان داد اختلال وسواسی-جبری هم به‌صورت مستقیم (001/0>p و 37/0=β) و هم به‌صورت غیرمستقیم با واسطه کنترل شناختی (01/0>p و 16/0=β) بر سایبرکندریا تاثیر معنادار دارد. کنجکاوی بیمارگونه نیز تاثیر مستقیم (001/0>p و 26/0=β) و غیرمستقیم (05/0>p و 12/0=β) معناداری بر سایبرکندریا دارد. این نتایج نقش کلیدی کنترل شناختی و فرایندهای خودتنظیمی را در کاهش سایبرکندریا برجسته می‌سازد و می‌تواند مبنایی برای مداخلات پیشگیرانه و آموزشی در جمعیت‌های دانشجویی باشد.
شماره‌ی مقاله: 6
واژه‌های کلیدی: اختلال وسواسی-جبری، کنجکاوی بیمارگونه، کنترل شناختی، سایبرکندریا
متن کامل [PDF 525 kb]   (7 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1403/9/20 | ویرایش نهایی: 1404/11/11 | پذیرش: 1404/11/11 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1404/12/1 | انتشار: 1404/10/27
فهرست منابع
1. Abramowitz, J. S., Taylor, S., & McKay, D. (2009). Obsessive-compulsive disorder. The Lancet, 374(9688), 491-499. [DOI:10.1016/S0140-6736(09)60240-3] [PMID]
2. Ahmadi, A., Yousofi, R., & Babaei Aghjeh Kohol, H. (2024). The mediating role of obsessive-compulsive symptoms in the relationship between self-esteem and cyberchondria among students. Clinical Psychology, 15(3), 27-36. [DOI:10.22075/jcp.2023.31202.2684 [In Persian]]
3. Airoldi, S., Kolubinski, D. C., Nikčević, A. V., & Spada, M. M. (2022). The relative contribution of health cognitions and metacognitions about health anxiety to cyberchondria: A prospective study. Journal of Clinical Psychology, 78(5), 809-820. [DOI:10.1002/jclp.23252] [PMID]
4. Ambrosini, F., Truzoli, R., Vismara, M., Vitella, D., & Biolcati, R. (2022). The effect of cyberchondria on anxiety, depression and quality of life during COVID-19: The mediational role of obsessive-compulsive symptoms and Internet addiction. Heliyon, 8(5), e09437. [DOI:10.1016/j.heliyon.2022.e09437] [PMID] [PMCID]
5. Axelsson, E. (2018). Severe health anxiety: Novel approaches to diagnosis and psychological treatment [Doctoral dissertation, Karolinska Institutet, Sweden].
6. Chalmeh, R., & Abdollahi, F. (2019). The mediating role of cognitive flexibility and cognitive control in the relationship between mindfulness and obsessive-compulsive symptoms in women. Interdisciplinary Research of Women, 2(3), 67-80. https://search.isc.ac/dl/search/defaultta.aspx?DTC=8&DC=1313992
7. Fergus, T. A. (2014). Cyberchondria and intolerance of uncertainty: Examining when individuals experience health anxiety in response to Internet searches for medical information. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking, 17(12), 772-775. [DOI:10.1089/cyber.2014.0172]
8. Fergus, T. A. (2014). The Cyberchondria Severity Scale (CSS): An examination of structure and relations with health anxiety in a community sample. Journal of Anxiety Disorders, 28(6), 504-510. [DOI:10.1016/j.janxdis.2014.05.006] [PMID]
9. Fergus, T. A., & Russell, L. H. (2016). Does cyberchondria overlap with health anxiety and obsessive-compulsive symptoms? An examination of latent structure and scale interrelations. Journal of Anxiety Disorders, 38, 88-94. [DOI:10.1016/j.janxdis.2016.01.009] [PMID]
10. Fergus, T. A., & Spada, M. M. (2017). Cyberchondria: Examining relations with problematic Internet use and metacognitive beliefs. Clinical psychology & psychotherapy, 24(6), 1322-1330. [DOI:10.1002/cpp.2102] [PMID]
11. Gabrys, R. L., Tabri, N., & Anisman, H. (2018). Cognitive control and flexibility in the context of stress and depressive symptoms. Frontiers in Psychology, 9, 2219. [DOI:10.3389/fpsyg.2018.02219] [PMID] [PMCID]
12. Ghaemi, A., Vaghef, L., & Shalchi, B. (2024). Structural relationship between dark personality traits, morbid curiosity, and cognitive abilities with addiction vulnerability. International Journal of High Risk Behaviors and Addiction, 13(3), e145652. [DOI:10.5812/ijhrba-145652 [In Persian]]
13. Ghaemi, A., Vaghef, L., & Shalchi, B. (2024). Validity and reliability of Persian version of morbid curiosity scale in students. Medical Journal of Tabriz University of Medical Sciences, 45(6), 485-494. [DOI:10.34172/mj.2024.001 [In Persian]]
14. Goodman, W. K., Price, L. H., Rasmussen, S. A., Mazure, C., Delgado, P., Heninger, G. R., & Charney, D. S. (1989). The yale-brown obsessive compulsive scale: II. Validity. Archives of general psychiatry, 46(11), 1012-1016. [DOI:10.1001/archpsyc.1989.01810110054008] [PMID]
15. Hasanvand Amouzadeh, M., & Souri, H. (2023). Psychometric properties and factor structure of the Social Situations Assessment Questionnaire for the elderly. Contemporary Psychology, 18(2), 123-134. [DOI:10.29252/bjcp.18.2.123 [In Persian]]
16. Hauser, U. J., Ruiz, J. S., & Meuret, A. E. (2021). Cyberchondria: A meta-analytic review. Journal of Medical Internet Research, 23(11), e27835. [DOI:10.2196/27835] [PMID] [PMCID]
17. Hauser, U. J., Ruiz, J. S., & Meuret, A. E. (2021). Cyberchondria: A meta-analytic review. Journal of Medical Internet Research, 23(11), e27835. [DOI:10.2196/27835] [PMID] [PMCID]
18. Hezel, D. M., & McNally, R. J. (2016). Theory of mind impairments in obsessive-compulsive disorder. Biological Psychology, 121, 221-228. [DOI:10.1016/j.biopsycho.2015.09.004] [PMID]
19. Jabarian, M., Ghoreyshi Rad, F., & Shalchi, B. (2024). The Relationship Between Internalizing Syndromes and Morbid Curiosity and Cyber Aggression in Adolescents: Cyber Aggression in Adolescents. International Journal of Medical Toxicology and Forensic Medicine, 14(3), e44583. [DOI:10.32598/ijmtfm.v14i03.44583 [In Persian]]
20. Kashdan, T. B., Disabato, D. J., Goodman, F. R., & McKnight, P. E. (2018). The five-dimensional curiosity scale: Capturing the bandwidth of curiosity and identifying four unique subgroups of curious people. Journal of Research in Personality, 73, 130-149. [DOI:10.1016/j.jrp.2017.11.011]
21. Kidd, C., & Hayden, B. Y. (2015). The psychology and neuroscience of curiosity. Neuron, 88(3), 449-460. [DOI:10.1016/j.neuron.2015.09.010] [PMID] [PMCID]
22. Kline, R. B. (2011). Principles and Practice of Structural Equation Modeling (4th ed.). New York: Guilford Press.
23. McElroy, E., & Shevlin, M. (2014). The development and initial validation of the Cyberchondria Severity Scale (CSS). Journal of Anxiety Disorders, 28(2), 25-36. [DOI:10.1016/j.janxdis.2013.12.007] [PMID]
24. McElroy, E., Kearney, M., Touhey, J., Evans, J., Cooke, Y., & Shevlin, M. (2019). The CSS-12: Development and validation of a short-form version of the Cyberchondria Severity Scale. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking, 22(5), 330-335. [DOI:10.1089/cyber.2018.0624] [PMID]
25. Mehta, S. (2023). Exploring the Relationship between Cyberchondria, Intolerance of Uncertainty, External Health Locus of Control and Defensive Pessimism among Middle-aged Adults. Journal of Psychosocial Research, 18(2), 195-204. [DOI:10.32381/JPR.2023.18.02.5]
26. Mowrer, O. H. (1947). A Two Factor Learning Theory of Anxiety and Its Role in Behavior. Psychological Review, 54(2), 95-113.
27. Mumm, J. L. M., Pyrkosch, L., Plag, J., Nagel, P., Petzold, M. B., Bischoff, S., ... & Ströhle, A. (2019). Heart rate variability in patients with agoraphobia with or without panic disorder remains stable during CBT but increases following in-vivo exposure. Journal of anxiety disorders, 64, 16-23. [DOI:10.1016/j.janxdis.2019.03.001] [PMID]
28. Muse, K., McManus, F., Leung, C., Meghreblian, B., & Williams, J. M. G. (2012). Cyberchondriasis: Fact or fiction? A preliminary examination of the relationship between health anxiety and searching for health information on the Internet. Journal of anxiety disorders, 26(1), 189-196. [DOI:10.1016/j.janxdis.2011.11.005] [PMID]
29. Nadeem, F., Malik, N. I., Atta, M., Ullah, I., Martinotti, G., Pettorruso, M., ... & De Berardis, D. (2022). Relationship between health-anxiety and cyberchondria: Role of metacognitive beliefs. Journal of Clinical Medicine, 11(9), 2590. [DOI:10.3390/jcm11092590] [PMID] [PMCID]
30. Nasiri, M., Mohammadkhani, S., Akbari, M., & Alilou, M. M. (2023). The structural model of cyberchondria based on personality traits, health-related metacognition, cognitive bias, and emotion dysregulation. Frontiers in Psychiatry, 9(13), 960055. [DOI:10.3389/fpsyt.2022.960055 [In Persian]] [PMID] [PMCID]
31. Norr, A. M., Allan, N. P., Boffa, J. W., & Schmidt, N. B. (2015). Validation of the Cyberchondria Severity Scale and its relationships with OCD and health anxiety. Cognitive Behaviour Therapy, 44(2), 137-148. [DOI:10.1080/16506073.2015.1008030]
32. Norr, A. M., Oglesby, M. E., Raines, A. M., Macatee, R. J., Allan, N. P., & Schmidt, N. B. (2015). Relationships between cyberchondria and obsessive-compulsive symptom dimensions. Psychiatry Research, 230(2), 441-446. [DOI:10.1016/j.psychres.2015.09.034] [PMID]
33. Priemysheva, N. (2025). Curiosity and mental health: Exploring the different faces of curiosity. University of Hertfordshire Research Archive. https://uhra.herts.ac.uk/id/eprint/15981/
34. Rajabi Esfahani, S., Mottaghipour, Y., Kamkari, K., Zahiruddin, A., & Janbozorgi, M. (2011). Reliability and validity of the Persian version of the Yale-Brown Obsessive-Compulsive Scale. Iranian Journal of Psychiatry and Clinical Psychology, 17(4), 297-303. http://ijpcp.iums.ac.ir/article-1-1453-en.html [In Persian]
35. Sarafraz, M., Pourshehbazi, M., & Afshari, M. (2020). Psychometric properties of the Cyberchondria Severity Scale in the adult Iranian population. Journal of Clinical Psycology: Research and Practice Innovations, 12(3), 67-76. [DOI:10.22075/jcp.2020.15028.1443 [In Persian]]
36. Scrivner, C. (2021). The psychology of morbid curiosity: Development and initial validation of the Morbid Curiosity Scale. Personality and Individual Differences, 183, 111139. [DOI:10.1016/j.paid.2021.111139]
37. Shadfar, Z., Rajabpour, M., & Kashfi, A. (2023). Prediction of executive functions based on metacognition in patients under maintenance treatment. Contemporary Psychology, 18(1), 78-87. [DOI:10.29252/bjcp.18.1.78 [In Persian]]
38. Spada, M. M., Nikčević, A. V., Moneta, G. B., & Wells, A. (2008). Metacognition, perceived stress, and negative emotion. Personality and Individual Differences, 44(5), 1172-1181. [DOI:10.1016/j.paid.2007.11.010]
39. Starcevic, V., & Berle, D. (2013). Cyberchondria: Towards a better understanding of excessive health-related Internet use. Expert Review of Neurotherapeutics, 13(2), 205-213. [DOI:10.1586/ern.12.162] [PMID]
40. Starcevic, V., Toh, W. L., & Noyes, R. (2020). Cyberchondria: More than a compulsive behavior? Current Psychiatry Reports, 22(11), 1-7. [DOI:10.1007/s11920-020-01179-8] [PMID] [PMCID]
41. Tabatabaei, S. H., Jarareh, J., & Jafari, A. (2023). Cognitive emotion regulation strategies and perceived stress among Tehran citizens: The mediating role of religious orientation. Contemporary Psychology, 18(1), 25-37. [DOI:10.29252/bjcp.18.1.25 [In Persian]]
42. Taylor, S. (2019). The psychology of pandemics: Preparing for the next global outbreak of infectious disease. Cambridge Scholars Publishing.
43. Taylor, S., & Asmundson, G. J. G. (2020). Treating health anxiety: A cognitive-behavioral approach. Guilford Press.
44. Vismara, M., Caricasole, V., Starcevic, V., Cinosi, E., Dell'Osso, B., Martinotti, G., & Fineberg, N. A. (2020). Is cyberchondria a new transdiagnostic digital compulsive syndrome? A systematic review of the evidence. Comprehensive Psychiatry, 99, 152167. [DOI:10.1016/j.comppsych.2020.152167] [PMID]
45. Wabnegger, A., Höfler, C., Zussner, T., Freudenthaler, H. H., & Schienle, A. (2021). Enjoyment of watching pimple popping videos: An fMRI investigation. Behavioural Brain Research, 402, 113129. [DOI:10.1016/j.bbr.2021.113129] [PMID]
46. Wells, A. (2009). Metacognitive therapy for anxiety and depression. Guilford Press
47. Wells, A., & Matthews, G. (1996). Modelling cognition in emotional disorder: The S-REF model. Behaviour Research and Therapy, 34(11-12), 881-888. [DOI:10.1016/S0005-7967(96)00050-2] [PMID]
48. White, R. W., & Horvitz, E. (2009). Cyberchondria: Studies of the escalation of medical concerns in web search. ACM Transactions on Information Systems, 27(4), 1-37. [DOI:10.1145/1629096.1629101]
49. Woody, S. R., Steketee, G., & Chambless, D. L. (1995). Reliability and validity of the Yale-Brown Obsessive-Compulsive Scale. Behaviour Research and Therapy, 33(5), 597-605. [DOI:10.1016/0005-7967(94)00076-V] [PMID]
50. Xu, R. H., & Starcevic, V. (2025). Cyberchondria in Older Adults and Its Relationship With Cognitive Fusion, Health-Related Quality of Life, and Mental Well-Being: Mediation Analysis. JMIR aging, 8(1), e70302. [DOI:10.2196/70302] [PMID] [PMCID]
51. Yang, Y., Ta, N., & Li, Z. (2022). Investigating the obsessive and compulsive features of cyberchondria: A holistic review. Frontiers in Psychology, 13, 897426. [DOI:10.3389/fpsyg.2022.897426] [PMID] [PMCID]
52. Zarei, H. (2023). A simple guide to inferential statistics in psychology: With SPSS and AMOS software. Arjmand Publishing. [In Persian]
ارسال پیام به نویسنده مسئول

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به روانشناسی معاصر، دوفصلنامه انجمن روانشناسی ایران می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق